pexels.com Licencja: https://www.pexels.com/photo-license/
Ziemia gorlicka to region o niezwykłym dziedzictwie – od renesansowej kolegiaty w Bieczu, przez drewniany kościół w Sękowej wpisany na listę UNESCO, po zabytkową świątynię w Szalowej. W takich miejscach szaty liturgiczne bywają świadkami historii. Podpowiadamy, jak o nie dbać, by służyły jak najdłużej – i kiedy pomyśleć o nowych.
Beskid Niski słynie z pięknych, ale wymagających warunków: wilgotne powietrze, duże różnice temperatur i sezonowe ogrzewanie świątyń to dla tkanin trudne środowisko. Dlatego w zakrystii warto zadbać przede wszystkim o przewiew – regularne wietrzenie, sprawdzanie szaf i szuflad, a także przekładanie szat, które nie były używane od dłuższego czasu. Kurz osiadający na brokacie i haftach najlepiej usuwać miękką szczotką lub odkurzaczem z delikatną końcówką, nigdy na mokro.
Ornaty, stuły czy alby szyte są z tkanin, które nie znoszą pralek i agresywnych detergentów: lnu, jedwabiu, brokatu, haftów złoconą nicią. Zabrudzenia najlepiej usuwać punktowo, a całość oddawać do sprawdzonej pralni lub pracowni zajmującej się tekstyliami liturgicznymi. Osobny problem to wosk ze świec – zastygnięty można delikatnie usunąć, a resztki przeprasować przez bibułę. Lepiej jednak nie ryzykować domowych eksperymentów na szacie, która ma służyć latami.
Zasada numer jeden: żadnych worków foliowych. Szaty powinny wisieć na szerokich wieszakach lub być przechowywane na wałkach, w przewiewnych pokrowcach z naturalnych materiałów. Warto stosować środki przeciw molom – najlepiej naturalne, jak lawenda czy cedr – i raz w roku zrobić przegląd całej zakrystii: co wymaga odświeżenia, co przeszycia, a co już tylko cieszy oko w gablotach parafialnej izby pamięci.
Zabytkowe paramenty – zwłaszcza te sięgające XVIII czy XIX wieku – zasługują na opiekę konserwatora i często są prawdziwym skarbem parafii. Inaczej jest z szatami codziennego użytku: gdy podszewka pęka, haft się przeciera, a tkanina traci kolor, renowacja bywa droższa niż nowy zakup. Na codzienną posługę i okres zwykły roku liturgicznego rozsądniej wybrać nowe szaty – ornaty liturgiczne szyte w Polsce można dopasować do potrzeb konkretnej wspólnoty, wybierając spośród pięciu krojów i wielu kolorów liturgicznych.
Przy zakupie liczą się trzy rzeczy: tkanina (naturalne materiały i trwałe hafty zamiast tanich nadruków), krój (tradycyjny lub nowoczesny – dopasowany do sylwetki celebransa) oraz poprawność ikonografii, czyli właściwe symbole dla danego okresu liturgicznego. Dobrze, gdy sklep oferuje personalizację haftu – wizerunek patrona parafii, monogram czy datę jubileuszu – oraz rabaty dla parafii przy zamówieniach zbiorczych.
Jesień to idealny moment na przegląd zakrystii przed Adwentem i Bożym Narodzeniem. Jeśli po weryfikacji okaże się, że część szat wymaga wymiany, warto zamówić nowe z wyprzedzeniem – szczególnie gdy szyte są na miarę lub z indywidualnym haftem. Więcej informacji, katalog i kontakt znajdą Państwo na stronie ornatyliturgiczne.pl lub pod numerem telefonu 575 948 125.
Szaty liturgiczne towarzyszą najważniejszym chwilom życia parafii – od chrztów po pogrzeby. Dbajmy o nie tak, jak dbamy o same świątynie: z szacunkiem dla tradycji i myślą o kolejnych pokoleniach.
