pexels.com Licencja: https://www.pexels.com/photo-license/
Gorlice to miasto, w którym Ignacy Łukasiewicz zapalił pierwszą na świecie uliczną lampę naftową. Fotografia też jest pisaniem światłem, a w gorlickich domach światła nie brakuje: albumy z Beskidu Niskiego, zdjęcia z Biecza, portrety przysłane przed laty przez krewnych z Ameryki. Do świąt i grudniowych rocznic zostało kilkanaście tygodni, a najlepsze prezenty z rodzinnych zdjęć robi się właśnie teraz, bo najpierw trzeba te zdjęcia odszukać.
W niemal każdej rodzinie z okolic Gorlic jest odbitka, która przetrwała wojnę, przeprowadzki i wilgotną szufladę: ślub dziadków, komunia mamy, pradziadek w mundurze. Papier pożółkł, pojawiły się zagięcia i plamy. Kiedyś ratunkiem był wielogodzinny retusz u specjalisty, dziś wystarczy sfotografować odbitkę telefonem w dziennym świetle, bez lampy błyskowej, i odnowić stare zdjęcia w narzędziu opartym na sztucznej inteligencji, które w kilka minut przywraca ostrość, usuwa rysy i dodaje kolory. Odnowiony portret drukujemy w laboratorium fotograficznym, oprawiamy i mamy prezent, przy którym babcia naprawdę się wzruszy. Warto na odwrocie zapisać, kto jest na zdjęciu i kiedy je zrobiono, bo za dwadzieścia lat nikt już tego nie będzie pamiętał.
Są ludzie, którym nie da się nic kupić: mają już każdy kubek, każdy krawat i każdą książkę. Dla nich najlepiej działa poczucie humoru. Karykatura ze zdjęcia, czyli rysunkowy portret z lekko przerysowanymi rysami i rekwizytem pasującym do pasji obdarowanego, to prezent, który rozbawi wędkarza znad Ropy, kierowcę z trzydziestoletnim stażem albo nauczycielkę na emeryturze. Dawniej trzeba było szukać rysownika i czekać tygodniami, dziś wystarczy jedno wyraźne zdjęcie twarzy, a generator przygotuje kilka wersji do wyboru. Najlepiej wygląda wydrukowana w formacie A4 i oprawiona w prostą ramę.
Rodzice, którzy ostatni raz pozowali fotografowi na własnym ślubie, rzadko mają porządny wspólny portret. Generatory zdjęć takie jak zdjecieai.pl robią z jednego zwykłego selfie serię portretów w studyjnym świetle: elegancki, świąteczny, w górskiej scenerii, w stylu retro. Cały proces trwa kilka minut i kosztuje ułamek ceny sesji w studiu, a efekt można wydrukować na płótnie albo wkleić w kartkę świąteczną z własną twarzą zamiast obrazka ze sklepu. Zasada jest jedna: wybieramy ujęcia, na których bliscy wyglądają jak oni sami, nie jak modele z katalogu.
Telefon rodzica przechowuje kilka tysięcy zdjęć, których nikt nie ogląda. Wybranie z nich pięćdziesięciu najlepszych z ostatniego roku i złożenie ich w fotoksiążkę z krótkimi podpisami to prezent, który kosztuje kilka wieczorów pracy i dlatego robi większe wrażenie niż drogi drobiazg. Dobrze działa też wersja "jedno miejsce przez lata": ta sama ławka w parku, ten sam widok na Magurę, ta sama rodzina co roku o rok starsza.
Kalendarz ścienny z dwunastoma rodzinnymi zdjęciami wisi w kuchni przez cały rok i codziennie przypomina o osobie, która go podarowała. Warto łączyć w nim stare i nowe: odnowiony portret dziadków na styczeń, wnuki na wakacjach na lipiec, wspólne zdjęcie z Wigilii na grudzień. Takie połączenie pokoleń na jednej ścianie działa lepiej niż każde zdjęcie z osobna.
Trzy praktyczne uwagi. Po pierwsze, efekt każdej obróbki zależy od jakości zdjęcia wejściowego, więc odbitki fotografujemy starannie, prosto z góry, na matowym tle, a do generatorów wgrywamy ostre ujęcie twarzy. Po drugie, przed wysłaniem rodzinnych fotografii do jakiegokolwiek serwisu sprawdzamy, czy usuwa on przesłane pliki po wykonaniu usługi. Po trzecie, drukujemy w laboratorium fotograficznym, nie na domowej drukarce, i zamawiamy z zapasem czasu, bo w grudniu kolejki rosną.
Stare zdjęcia i nowe technologie nie wykluczają się. Odbitka z albumu może dostać drugie życie, zwykłe selfie może stać się portretem na ścianę, a wspólny rok może zamknąć się w jednej książce. Prezent zrobiony z własnych zdjęć ma jedną przewagę nad każdym kupionym: nie da się go dostać od nikogo innego.
