Jeśli spoglądaliście dziś w niebo nad naszym miastem, mogliście przecierać oczy ze zdumienia. Nad Gorlicami rozbłysły... trzy słońca! Spokojnie, nie musicie jeszcze dzwonić po ekipę od zjawisk paranormalnych ani sprawdzać, czy przypadkiem nie przenieśliśmy się na Tatooine z Gwiezdnych Wojen. To, co udało nam się uwiecznić na zdjęciu, to parhelion, znany szerzej jako słońca poboczne lub po prostu "Zjawisko Trzech Słońc"

O co w tym wszystkim chodzi i czy powinniśmy zacząć się bać? Wyjaśniamy!

Choć wygląda to jak magia, za zjawiskiem stoi fizyka w swoim najpiękniejszym wydaniu. Parhelion powstaje, gdy światło słoneczne załamuje się w sześciokątnych kryształkach lodu, które dryfują w wysokich chmurach typu cirrus.

Działają one jak miniaturowe pryzmaty: światło wpada do kryształka i załamuje się pod odpowiednim kątem (zazwyczaj 22 stopnie).

Efekt? Po obu stronach „prawdziwego” Słońca pojawiają się jasne plamy, które często przypominają mniejsze gwiazdy, a czasem mienią się kolorami tęczy jak właśnie dziś.

Czy to rzadki widok?

I tu Was zaskoczymy – naukowcy twierdzą, że słońca poboczne występują dość często, nawet częściej niż tęcza! Problem w tym, że rzadko są aż tak wyraźne i spektakularne jak dzisiaj nad Gorlicami. Często giną w blasku dnia lub chowają się za gęstszymi chmurami. Dzisiejsze warunki były po prostu idealne – czyste powietrze i odpowiednia dawka „lodowego pyłu” w górze sprawiły, że dostaliśmy darmowy pokaz świetlny.

Złe wróżby i upadek królów: W co wierzyli nasi przodkowie? 

Zanim nauka wyjaśniła nam magię kryształków lodu, pojawienie się trzech słońc budziło niemały popłoch (lub euforię).

• Zwiastun wojny: W dawnych wiekach wierzono, że „potrójne słońce” to zapowiedź wielkich bitew i przelewu krwi.
• Bitwa pod Mortimer’s Cross (1461): To chyba najsłynniejszy historyczny przypadek. Przed bitwą w Anglii wojska zobaczyły parhelion. Przyszły król Edward IV ogłosił wtedy żołnierzom, że to symbol Trójcy Świętej i znak, że Bóg jest po ich stronie. Wygrali, a Edward uznał słońce za swój osobisty symbol.

Wierzenia ludowe: W niektórych kulturach trzy słońca zwiastowały nagłą zmianę pogody (co akurat często się sprawdza, bo chmury cirrus poprzedzają fronty atmosferyczne) lub... upadek potężnego władcy.

Dziś na to zjawisko jednak możemy patrzeć wyłącznie poprzez pryzmat zjawiska atmosferycznego i stanowi ono atrakcyjną ciekawostkę niczym piękna tęcza.

::addons{"type":"facebook-encouragement"}

::news{"type":"see-also","item":"40930"}

::news{"type":"see-also","item":"31415"}

::news{"type":"see-also","item":"34963"}