W Galerii Sztuki Dwór Karwacjanów otwarto kolejną wystawę znanego artysty. Tym razem można obejrzeć dzieła Nikifora Krynickiego, któremu duży rozgłos przyniósł między innymi film z 2004 roku z Krystyną Feldman w roli głównej.

Wystawa prezentuje łącznie 86 prac artystycznych Nikifora (w większości nieprezentowane szerokiej publiczności) ze zbiorów Centrum Kultury w Krynicy - Zdroju (61 prac) oraz z Muzeum Nikifora w Krynicy - Zdroju, oddziału Muzeum Ziemi Sądeckiej (25 prac).

Ten najwybitniejszy przedstawiciel prymitywizmu przez wiele dekad był po prostu "Nikiforem". Dopiero w 1963 urzędowo nadano mu nazwisko "Krynicki", co stanowiło przypieczętowanie jego podstawowej administracyjnej tożsamości. Jednakże to, że Nikifor zwany do dziś jest "Krynickim", nie pozostaje bez znaczenia, a w sposób szczególny podkreśla przynależność do miejsca, które z pewnością uznawał za swoje miejsce na ziemi. Ponadto Krynica zdefiniowała ikonosferę motywów, które przez całe życie tworzył "Matejko z Krynicy".

Kim był Nikifor?

130 lat temu, 21 maja 1895 roku, urodził się Epifan Drowniak – Łemko, syn głuchoniemej kobiety pracującej w krynickich pensjonatach. Podana data urodzin Nikifora została potwierdzona wyrokiem Sądu Rejonowego w Muszynie z dnia 26 marca 2003 roku.

Imię Nikifor pochodzi z greckiego Nikeforos (Νικηφόρος), co oznacza „ten, który przynosi zwycięstwo” – i rzeczywiście, mimo ubóstwa i społecznego wykluczenia, artysta odniósł duchowe i twórcze zwycięstwo. Jak czytamy w wielu publikacjach, malował od zawsze – od świtu do nocy – co przyniosło mu niemal mistrzowskie opanowanie warsztatu.

Wychowany w wierze greckokatolickiej, cerkiew i ikony były jego światem i głównym źródłem inspiracji. Mimo wątłej postury i słabego zdrowia, nosił w sobie niezwykłą siłę wewnętrzną oraz głębokie poczucie misji twórczej.

Szczyt twórczości Nikifora przypada na okres międzywojenny, kiedy to powstają jego najsłynniejsze akwarele, sygnowane jako:

• „Nikifor – Malarz”
• „Nikifor – Artysta”
• „Nikifor – Matejko”

Twórczość jako powołanie

Nikifor traktował malarstwo jako misję daną od Boga. Mimo ograniczeń – braku dostępu do farb, papieru – wypracował niepowtarzalną technikę, wykorzystując każdy skrawek papieru, kartki czy druku. Posiadał niezwykły zmysł koloru, przez co zaliczany jest do grona wybitnych kolorystów.

Doświadczenia z cerkiewną sztuką uczyniły go wrażliwym na światło i harmonię. Z niezwykłą fantazją dokumentował architekturę Krynicy oraz innych ukochanych miejsc. Uwieczniał beskidzkie pejzaże w panoramicznych kompozycjach, wykazując dar doskonałej syntezy rzeczywistości.

W jego dziełach nie było miejsca na brzydotę – świat postrzegany niemal fotograficznie, przetwarzał przez własną wyobraźnię, tworząc obrazy harmonijne, proporcjonalne i pełne piękna.

Nikifor – Artysta i człowiek

Jako „Nikifor – Artysta”, dbał o swój wizerunek: elegancki strój, kapelusz, peleryna. W autoportretach przyjmował pozę szanowanego obywatela. Na krynickim deptaku sprzedawał swoje miniatury, dołączając „list proszalny” o datek dla sieroty i kaleki.

Szacuje się, że Nikifor stworzył około 40 tysięcy niepowtarzalnych prac.

Wystawa odbywa się pod honorowym patronatem Iwony Gibas - Członka Zarządu Województwa Małopolskiego. Wystawa będzie prezentowana do 13 lipca.

_{Tekst: Muzeum Dwory Karwacjanów i Gładyszów, P. Boczoń, K. Drąg}

::photoreport{"type":"check-for-article","item":"5818"}

::addons{"type":"facebook-encouragement"}